Σάββατο, 31 Αυγούστου 2013

‘’ Έξυπνοι Δήμοι ’’ για ‘’ Ελλάδα Έξυπνη ‘’

         από την Χαρίκλεια Παπαϊωάννου*

Περισσότερο από κάθε άλλη ιστορική περίοδο, το μέλλον της ανθρωπότητας, της οικονομίας μας και του πλανήτη θα καθοριστεί στις πόλεις.
Το πώς  οι πόλεις ανέκαθεν  απομυζούν και καρπώνονται το οικονομικό  πλεόνασμα της υπαίθρου , συγκεντρώνουν τις επιτελικές  λειτουργίες και αποτελούν το κέντρο λήψης των πολιτικών αποφάσεων, δεν είναι του παρόντος και ξεφεύγει από τα πλαίσια αυτού του κειμένου
Το 50% του σημερινού παγκόσμιου πληθυσμού ζει μέσα  σ΄ αυτές και  στα επόμενα είκοσι χρόνια προβλέπεται ι να σκαρφαλώσει  στο 60%.
Αυτή η πρωτοφανής αστικοποίηση αποτελεί μια ένδειξη οικονομικής και κοινωνικής προόδου, κυρίως για τα αναπτυσσόμενα κράτη, αλλά δεν είναι η μοναδική και  ταυτόχρονα φορτίζει υπέρμετρα  τις υποδομές και τις αντο­χές του πλανήτη.
Στις πόλεις διασταυρώνονται η ανάπτυξη  τεχνολογικών καινοτομιών , η διαρκή περιβαλλοντική υποβάθμιση ,  η σπατάλη των φυσικών πόρων, πολλά ‘’συμφραζόμενα’’ της  παγκοσμιοποίησης, πολλά  συμπτώματα της αποξένωσης και της ανασφάλειας
Οι πόλεις λιπαίνουν την ασυδοσία  των αγορών, τροφοδοτούν την εμπορευματοποίηση, προωθούν την υπερκατανάλωση,  καθιερώνουν καταναλωτικά πρότυπα, προάγουν το life style,  εθίζουν στον ατομικισμό ,  περιθωριοποιούν , φοβίζουν και ειδικά στις μεγαλουπόλεις εκτρέφουν  ψυχικές καταστάσεις άγνωστες  στο παρελθόν .
«Ποτέ οι στέγες των σπιτιών των ανθρώπων δεν ήταν τόσο κοντά και οι ψυχές τους τόσο μακριά ..» μας έχει πει εύστοχα ο Σαμαράκης
Μέσα  λοιπόν στις πόλεις   θα δοθούν  οι ‘’μάχες’’ για την κλιμα­τική αλλαγή  , την ενέργεια , την ανεργία , την παγκόσμια φτώχεια που είναι  τα ζητήματα  αιχμής  του πλανήτη μας .
 Σήμερα μπροστά στον  κίνδυνο  μιας ίσως μη αναστρέψιμης περιβαλλοντικής κρίσης, η ανθρωπότητα ψάχνει βιώσιμες λύσεις για κάθε τομέα της ζωής. Αυτές περνούν  μέσα από σημαντικές αλλαγές των κυρίαρχων προτύπων σχεδιασμού, παραγωγής και κατανάλωσης με τις πόλεις να διαδραματίζουν  καθοριστικό και πρωτεύοντα ρόλο.
Στην προσπάθεια μας για την απο­τελεσματικότερη αντιμετώπιση των παραπάνω ζητημά­των, οφείλουμε να προωθήσουμε ένα νέο μοντέλο αστικής ανά­πτυξης με στόχο τη βελτίωση της λειτουργίας των πόλε­ων, την αναβάθμιση της ποιότητας ζωής σ΄ αυτές , αλλά και τη βιωσιμότητα του ίδιου του πλανήτη.
 Δηλαδή να δι­αμορφώσουμε ‘’ έξυπνες πόλεις’’, ‘’έξυπνους Δήμους’’ που θα αναλαμβάνουν δρά­ση σε τομείς όπως η βιώσιμη πολεοδόμηση, οι αστικές αναπλάσεις, ο ενεργειακός και περιβαλλοντικός σχεδιασμός, οι μεταφορές και η κινητικότητα, η οικονο­μία και η απασχόληση, οι νέες τεχνολογίες κ.ά. που  άλλοτε μονοπωλούσε  η κεντρική διοίκηση.
Αυτά δεν είναι σχέδια   επί χάρτου ή σενάρια επιστημονικής φαντασίας , αλλά  βιώσιμες και ρεαλιστι­κές πολιτικές που ήδη εφαρμόζονται.
Σε όλη την Ευρώπη και όχι μόνο  μια σειρά πόλεων μετατρέπονται  σε εργαστήρια οικολογικών καινοτομιών με μεγάλη προστιθέμενη αξία και αντιμετωπίζουν με επιτυχία τα προβλήματα και τις προκλήσεις του μέλ­λοντος.
 Αξίζει να τις γνωρίσουμε και θα προσπαθήσω να παρουσιάσω κάποιες..
Εκεί οι τοπικές  κοινωνίες , οι  ενεργοί  πολίτες  κατανόησαν  γρήγορα  ότι  η ανάσχεση και η αντιστροφή της πορείας στην οποία βαδίζει ολοταχώς ο πλανήτης βρίσκεται στα χέρια τους.  Έτσι  άφησαν  τον καναπέ και  ανέλαβαν δράση .
 Εκεί οι ‘’έξυπνοι ‘’ τοπικοί άρχοντες πού είχαν  όραμα και φαντασία δεν καταπιάστηκαν με ‘’μερεμέτια ‘’ και  ‘’κομπογιαννίτικα ‘’ , αγνόησαν τις  παραδοσιακές συνταγές περιφερειακής ανάπτυξης,  πού ιστορικά έκλεισαν τον κύκλο τους,  κολύμπησαν στα βαθιά και στόχευσαν στην καινοτομία πού μπορεί να είναι ίσως σημερινή  ουτοπία ,αλλά σίγουρα   θα είναι η αυριανή  πραγματικότητα, ,  το κλειδί της προόδου, η « δημιουργική καταστροφή»
 Ο λυρικός ποιητής Αλκαίος (7ος -6ος  π. Χ .  αι. ) λέει : « ούτε τα σπίτια με όμορφες  στέγες ,ούτε καλοχτισμένοι τοίχοι κάνουν την πόλη , αλλά οι άνθρωποι  πού είναι σε θέση να αξιοποιούν ευκαιρίες»

* Μηχανικός Αντιρρυπαντικής Τεχνολογίας-Περιβαλλοντολόγος

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου